W rzeczywistości, GIS i meteorologia były nierozerwalnie powiązane już w latach 60. i 70. XX wieku. W tamtym czasie główną funkcją GIS było przechowywanie, wyszukiwanie i wizualizacja danych geograficznych. Dane meteorologiczne, jako informacje obserwacyjne z atrybutami przestrzennymi, były wykorzystywane przez wczesne systemy GIS do tworzenia podstawowych map i prostej analizy przestrzennej. Na przykład, nakładanie danych ze stacji meteorologicznych w celu generowania map konturowych lub map rozkładu regionalnego wspierało początkową wizualizację modeli pogodowych. Wraz z postępem technologicznym, integracja GIS i meteorologii pogłębiła się. Na przykład, poprzez integrację obrazów teledetekcyjnych i wyników modeli meteorologicznych, wspierano bardziej złożone analizy czasoprzestrzenne, kładąc podwaliny pod nowoczesną prognozę pogody i badania klimatyczne.
W odpowiedzi na ekstremalne zjawiska pogodowe, Systemy Informacji Geograficznej (GIS) odgrywają kluczową rolę jako „mózg” i „oczy”. Ich podstawowa wartość polega na integracji danych czasoprzestrzennych z wielu źródeł, dokładnym przedstawianiu wzorców katastrof i wspieraniu całego procesu zarządzania kryzysowego. Umożliwia to inteligentne wsparcie w całym łańcuchu, od ostrzegania przed ryzykiem i reagowania na sytuacje kryzysowe po odbudowę po katastrofie, znacząco poprawiając efektywność i dokładność reagowania na ekstremalne zjawiska pogodowe. GIS będzie odgrywał różne role na różnych etapach ekstremalnych zjawisk pogodowych.
Przed wystąpieniem ekstremalnych zjawisk pogodowych, główną rolą GIS jest identyfikacja obszarów wysokiego ryzyka, optymalizacja progów wczesnego ostrzegania i wspieranie planowania obrony, przechodząc od biernej reakcji do proaktywnej prewencji.
W trakcie ekstremalnych zjawisk pogodowych, GIS służy jako „centralny mózg” dowodzenia kryzysowego, a jego główną rolą jest monitorowanie sytuacji kryzysowej w czasie rzeczywistym, optymalizacja alokacji sił ratowniczych i zapewnienie bezpieczeństwa życia i mienia.
Po ustąpieniu ekstremalnych zjawisk pogodowych, główną rolą GIS jest dokładna ocena strat, optymalizacja planów odbudowy i rekonstrukcji oraz podsumowanie doświadczeń z reagowania.
Kluczową rolą GIS w reagowaniu na ekstremalne zjawiska pogodowe jest głęboka integracja „atrybutów czasowych” danych meteorologicznych z „atrybutami przestrzennymi” elementów geograficznych, zapewniając wsparcie przestrzenne, uszczegółowione i inteligentne dla całego procesu zarządzania kryzysowego. Od przewidywania ryzyka przed zdarzeniem po dowodzenie w czasie rzeczywistym podczas zdarzenia, a następnie do efektywnej odbudowy po zdarzeniu, GIS pozostaje kluczowym ogniwem łączącym dane, modele i podejmowanie decyzji, pomagając poprawić kompleksowe możliwości reagowania na ekstremalne zjawiska pogodowe i zminimalizować straty spowodowane katastrofami.